ప్రపంచంలోనే అత్యంత ఎత్తైన రైల్వే బ్రిడ్జి నిర్మాణం వెనుక తెలుగు మహిళ ఇంజనీర్! ప్రొఫెసర్ మాధవి లత: భారతదేశ ఇంజినీరింగ్ రంగంలో ఒక ప్రకాశవంతమైన నక్షత్రం! తెలుగు తేజం ప్రొఫెసర్ మాధవి లత గారికి అభినందనలు!!
🌿🌺🌿🌺🌿🌺🌿🌺🌿🌺🌿🌺🌿
ఉధమ్పూర్-శ్రీనగర్-బారాముల్లా రైల్వే లింక్ (USBRL)లో భాగంగా ఉన్న చినాబ్ వంతెన రెండు ఎత్తైన కొండల నడుమ విల్లు ఆకారంతో అత్యంత ఎత్తున ఇనుముతో నిర్మించిన ఇంజనీరింగ్ అద్భుతం చినాబ్ వంతెన. ఈ చినాబ్ బ్రిడ్జి నిర్మాణంలో కీలక పాత్ర పోషించిన ఓ తెలుగు మహిళా ఇంజనీర్ ఆవిడే డా.జి .మాధవీలత.
......
21 ఏళ్ల పాటు సాగిన ఈ రైల్వే వంతెన నిర్మాణంలో హిమాలయ ప్రాంతంలోని సంక్లిష్ట భౌగోళిక పరిస్థితులను అధిగమించడంలో తెలుగు మహిళ ఇంజనీర్ పాత్ర, నైపుణ్యం కీలకంగా ఉంది. 2005 నుంచి 2022 వరకు 17 సంవత్సరాల పాటు మాధవి లత చినాబ్ ప్రాజెక్టులో నార్తర్న్ రైల్వే కాంట్రాక్టర్ అఫ్కాన్స్ వారికీ జియోటెక్నికల్ కన్సల్టెంట్గా సేవలందించారు.
◾ ప్రాజెక్టు నిర్మాణం కీలక పాత్ర....
ప్రాజెక్టు నిర్మాణ సమయంలో స్థిరమైన డిజైన్ లేకుండా, మాధవీలత బృందం " డిజైన్-అన్ -యు-గో" విధానాన్ని అవలంబించడం జరిగింది. పగుళ్ల రాళ్లు, దాచిన కుహరాలు, అనూహ్య భౌగోళిక పరిస్థితులను ఎదుర్కొంటూ రియల్-టైమ్లో డిజైన్లను సవరించారు. సీస్మిక్ జోన్లో ఉన్న చినాబ్ వంతెన 120 సంవత్సరాల పాటు ఉండేలా, గంటకు 260 కిలో మీటర్ల వేగంతో వచ్చే గాలులు, భూకంపాలను తట్టుకునేలా నిర్మితం కావడంలో స్లోప్ స్టెబిలిటీ, రాక్ యాంకర్స్, ఫౌండేషన్ డిజైన్లలో ఆమె సలహాలు అమలు చేయడం జరిగింది.
◾ఈ మాధవి లత గారు ఎవరు ?
ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రకాశం జిల్లాలోని యడుగుండ్లపాడు గ్రామంలో రైతు కుటుంబంలో జన్మించిన మాధవి లత గారు, కాకినాడ JNTU నుంచి B.Tech, NIT వరంగల్ నుంచి M.Tech (గోల్డ్ మెడల్), IIT మద్రాస్ నుంచి Ph.D (2000) పూర్తి చేశారు. 2003 నుంచి IIScలో ప్రొఫెసర్గా, ప్రస్తుతం సెంటర్ ఫర్ సస్టైనబుల్ టెక్నాలజీస్ చైర్పర్సన్గా ఉన్నారు. 2021లో ఇండియన్ జియోటెక్నికల్ సొసైటీ నుంచి బెస్ట్ ఉమెన్ జియోటెక్నికల్ రీసెర్చర్ అవార్డు సైతం అందుకున్నారు. 2022లో భారతదేశంలోని టాప్ 75 ఉమెన్ ఇన్ STEAMలో చోటు దక్కించుకున్నారు
......
ప్రస్తుతం బెంగళూరులోని ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సైన్స్ (IISc)లో జియోటెక్నికల్ ఇంజనీరింగ్ ప్రొఫెసర్ గా పనిచేస్తున్నారు. IIScలో మొదటి మహిళా ఫ్యాకల్టీగా, జియోటెక్నికల్ ఇంజనీరింగ్ భవనంలో మహిళల కోసం టాయిలెట్ సౌకర్యం కోసం మాధవీలత పోరాడారు. ఆమె ల్యాబ్ను మహిళా విద్యార్థులకు సమాన అవకాశాల కల్పనకు కృషి చేశారు. 2007లో బిల్డర్స్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ ఇండియా నుంచి టీచర్ ఎక్స్ట్రాఆర్డినరీ అవార్డును మాధవీలత అందుకున్నారు. తెలుగు సంతతికి చెందిన మాధవి లత, ఒకప్పుడు డాక్టర్ కావాలని కలలు కన్నారు. కానీ ఇంజనీరింగ్ వైపు మళ్ళీ చినాబ్ వంతెన నిర్మాణంలో తన సేవలు అందించి చరిత్ర సృష్టించారు.
......
ఇటీవలే ఇండియన్ జియోటెక్నికల్ జర్నల్ మహిళా ప్రత్యేక సంచికలో 'డిజైన్ యాజ్ యూ గో: ది కేస్ స్టడీ ఆఫ్ చీనాబ్ రైల్వే బ్రిడ్జ్' అనే పేరుతో ఆమె ఒక పరిశోధనా పత్రాన్ని ప్రచురించారు. స్థలంలోని భౌగోళిక పరిస్థితులకు అనుగుణంగా, వంతెన మొత్తం నిర్మాణం, ప్రదేశం, రకం స్థిరంగా ఉండగా, డిజైన్ ఎలా నిరంతరం రూపాంతరం చెందిందో ఈ పత్రం వివరిస్తుంది.
.....
భారతదేశంలోని ఇంజినీరింగ్ రంగంలో తూర్పు దిశగా వెలుగొందుతున్న ప్రొఫెసర్ మాధవి లత, తన అసాధారణ పరిశోధనలు, అంకితభావం మరియు దేశీయ అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులలో చేసిన కృషతో ఒక ఆదర్శవంతమైన వ్యక్తిగా నిలిచారు. ప్రస్తుతం బెంగళూరులోని ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సైన్స్ (IISC)లో ప్రొఫెసర్గా, అలాగే సెంటర్ ఫర్ సస్టైనబుల్ టెక్నాలజీస్కు చైర్పర్సన్గా బాధ్యతలు నిర్వహిస్తున్న ఆమె, భూకంప జియోటెక్నికల్ ఇంజనీరింగ్, జియోసింథటిక్స్, మరియు రాక్ ఇంజనీరింగ్ రంగాలలో తనదైన ముద్ర వేసారు. ఈ వ్యాసం ప్రొఫెసర్ మాధవి లత యొక్క విద్యా పురోగతి, పరిశోధనా కృషి, చీనాబ్ రైల్వే వంతెన ప్రాజెక్టులో ఆమె పాత్ర, మరియు ఆమె సాధించిన గౌరవాలను వివరిస్తూ, ఆమె జీవన గాథను సమగ్రంగా అందిస్తుంది.
◾ విద్యా పురోగతి: బలమైన పునాది....
ప్రొఫెసర్ మాధవి లత యొక్క విద్యా యాత్ర ఆమె అసాధారణ ప్రతిభ మరియు అంకితభావానికి నిదర్శనం. ఆమె తన బ్యాచిలర్ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్ (B.E.) డిగ్రీని జవహర్లాల్ నెహ్రూ టెక్నలాజికల్ యూనివర్శిటీ (JNTU), కాకినాడ నుండి పొందారు. ఈ ప్రాథమిక విద్య ఆమెకు సివిల్ ఇంజనీరింగ్ రంగంలో బలమైన పునాదిని అందించింది. ఆ తర్వాత, ఆమె నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ (NIT), వరంగల్ నుండి మాస్టర్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ (M.Tech.) డిగ్రీని సాధించారు, ఇక్కడ ఆమె తన జియోటెక్నికల్ ఇంజనీరింగ్ పట్ల ఆసక్తిని మరింత బలోపేతం చేసుకున్నారు.
......
ఆమె విద్యా యాత్రలో అత్యున్నత స్థాయి ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ (IIT), మద్రాస్ నుండి పొందిన డాక్టరేట్ (Ph.D.). ఈ డిగ్రీ సమయంలో, ఆమె భూకంప జియోటెక్నికల్ ఇంజనీరింగ్పై లోతైన అధ్యయనం చేసి, ఈ రంగంలో కీలకమైన ఆవిష్కరణలకు దోహదపడ్డారు. ఈ విద్యా స్థాయిలు ఆమెకు సాంకేతిక నైపుణ్యం మరియు పరిశోధనా దృష్టిని అందించాయి, ఇవి ఆమె తదుపరి వృత్తి జీవితంలో కీలక పాత్ర పోషించాయి.
◾పరిశోధనా కృషి: జియోటెక్నికల్ ఇంజనీరింగ్లో అగ్రగామి...
ప్రొఫెసర్ మాధవి లత యొక్క పరిశోధనా ప్రాంతాలు భూకంప జియోటెక్నికల్ ఇంజనీరింగ్, జియోసింథటిక్స్, మరియు రాక్ ఇంజనీరింగ్లో కేంద్రీకృతమై ఉన్నాయి. ఈ రంగాలలో ఆమె చేసిన పరిశోధనలు భారతదేశంలోనే కాక, ప్రపంచవ్యాప్తంగా గుర్తింపు పొందాయి. ఆమె 70కి పైగా పరిశోధనా పత్రాలను ప్రఖ్యాత అంతర్జాతీయ జర్నల్స్లో ప్రచురించారు, ఇవి జియోటెక్నికల్ ఇంజనీరింగ్ రంగంలో కొత్త ఒరవడిని సృష్టించాయి.
......
ఆమె 2016 నుండి 2022 వరకు "ఇండియన్ జియోటెక్నికల్ జర్నల్" కు ఎడిటర్గా వ్యవహరించారు, ఈ సమయంలో ఆమె జర్నల్ యొక్క నాణ్యత మరియు అంతర్జాతీయ గుర్తింపును మెరుగుపరిచారు. ఆమె పరిశోధనలు భూకంప ప్రాంతాలలో నిర్మాణాల భద్రత, జియోసింథటిక్ మెటీరియల్స్ యొక్క వినియోగం, మరియు రాక్ స్ట్రక్చర్స్ యొక్క స్థిరత్వంపై కేంద్రీకృతమై ఉన్నాయి. ఈ రంగాలలో ఆమె చేసిన ఆవిష్కరణలు భారతదేశంలో అనేక మౌలిక సదుపాయాల ప్రాజెక్టులకు దోహదపడ్డాయి.
◾ చీనాబ్ రైల్వే వంతెన: ఒక చారిత్రాత్మక సాధన....
ప్రొఫెసర్ మాధవి లత యొక్క అత్యంత గుర్తింపు పొందిన సాధనలలో ఒకటి జమ్మూ-కాశ్మీర్లోని చీనాబ్ నదిపై నిర్మించబడిన ప్రపంచంలోనే అత్యంత ఎత్తైన రైల్వే వంతెన ప్రాజెక్టులో ఆమె పాత్ర. ఈ ప్రాజెక్ట్, భారతీయ రైల్వేల ఉధమ్పూర్-శ్రీనగర్-బారాముల్లా రైల్వే లైన్ (USBRL)లో భాగం, ఇంజనీరింగ్ రంగంలో ఒక అద్భుతమైన సాంకేతిక విజయం.
......
ఈ వంతెన నిర్మాణం అత్యంత సవాళ్లతో కూడిన ప్రాజెక్ట్, ఎందుకంటే ఇది హిమాలయ పర్వత ప్రాంతంలో, కొండచరియలు, భూకంప ప్రామాఖ్యం, మరియు అధిక గాలి వేగం ఉన్న ప్రాంతంలో నిర్మించబడింది. ప్రొఫెసర్ మాధవి లత ఈ ప్రాజెక్ట్లో కీలక బాధ్యతలు నిర్వహించారు, ముఖ్యంగా వంతెన యొక్క పునాది, నిర్మాణ రూపకల్పన, మరియు భద్రతా హామీలను పర్యవేక్షించారు. ఆమె జియోటెక్నికల్ ఇంజనీరింగ్లోని నైపుణ్యం, కొండచరియల విరిగిపడే ప్రమాదాన్ని తగ్గించడానికి మరియు భూకంప స్థిరత్వాన్ని నిర్ధారించడానికి కీలకమైనది.
......
17 సంవత్సరాల నిరంతర కృషి, అంకితభావం, మరియు సాంకేతిక దక్షతతో, ప్రొఫెసర్ మాధవి లత ఈ ప్రాజెక్ట్ను విజయవంతంగా పూర్తి చేయడంలో ముఖ్య పాత్ర పోషించారు. ఈ వంతెన భారతీయ రైల్వేలకు ఒక చిరస్థాయి గర్వకారణంగా నిలిచింది మరియు దేశంలోని సవాళ్లతో కూడిన భూభాగాలలో రవాణా సౌకర్యాలను మెరుగుపరిచింది.
◾గౌరవాలు & పురస్కారాలు.....
ప్రొఫెసర్ మాధవి లత యొక్క కృషి ఫలితంగా ఆమె అనేక ప్రతిష్టాత్మక గౌరవాలను అందుకున్నారు. 2022లో, ఆమె భారతదేశంలోని "టాప్ 75 మహిళలు" జాబితాలో చేర్చబడ్డారు, ఇది ఆమె ఇంజినీరింగ్ రంగంలో చేసిన అసాదరణ కృషికి గుర్తింపు. 2024లో, ఆమె "ఇండియన్ నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్" (INAE) యొక్క "ఫెలో" గా ఎన్నికయ్యారు, ఇది భారత ఇంజనీరింగ్ రంగంలో అత్యున్నత గౌరవాలలో ఒకటి.
.....
అంతేకాక, ఆమె ఇండియన జియోటెకనికల్ సొసైటి (IGS)లో కీలక సభ్యురాలిగా ఉన్నారు మరియు ఈ సంస్థ ద్వారా జియోటెక్నికల్ ఇంజనీరింగ్ రంగంలో అనేక కార్యక్రమాలను నిర్వహించారు. ఆమె విద్యార్థులకు మార్గదర్శకంగా, సహోద్యోగులకు స్ఫూర్తిగా నిలిచి, యువ ఇంజనీర్లను ప్రోత్సహిస్తూ, ఈ రంగంలో మహిళల పాత్రను బలోపేతం చేస్తున్నారు.
◾సామాజిక & సాంస్కృతిక ప్రభావం....
ప్రొఫెసర్ మాధవి లత యొక్క కృషి కేవలం సాంకేతిక రంగంతోనే పరిమితం కాదు. ఆమె చీనాబ్ వంతెన వంటి ప్రాజెక్టుల ద్వారా భారతదేశంలోని సవాళ్లతో కూడిన భూభాగాలలో రవాణా సౌకర్యాలను మెరుగుపరిచి, దేశ ఆర్థిక మరియు సామాజిక అభివృద్ధికి దోహదపడ్డారు. ఈ ప్రాజెక్ట్ జమ్మూ-కాశ్మీర్లోని స్థానిక ప్రజల జీవన ప్రమాణాలను ఉన్నతం చేసింది మరియు దేశ ఐక్యతను బలోపేతం చేసింది.
......
అంతేకాక, ఆమె ఒక మహిళా ఇంజనీర్గా, సాంప్రదాయ అడ్డంకులను ఛేదించి, ఈ రంగంలో మహిళల పాత్రను బలోపేతం చేసింది. ఆమె విజయాలు యువతులకు స్ఫూర్తినిచ్చాయి మరియు STEM (సైన్స్, టెక్నాలజీ, ఇంజనీరింగ్, మరియు గణితం) రంగాలలో మహిళల భాగస్వామ్యాన్ని పెంచడానికి ప్రోత్సహించాయి.
◾అసాధారణ ఇంజనీర్, పరిశోధకురాలు.....
ప్రొఫెసర్ మాధవి లత ఒక అసాధారణ ఇంజనీర్, పరిశోధకురాలు, మరియు సమాజ సేవకురాలు, ఆమె భారతదేశ ఇంజనీరింగ్ రంగంలో తనదైన ముద్ర వేసారు. చీనాబ్ రైల్వే వంతెన వంటి ప్రాజెక్టులలో ఆమె చేసిన కృషి, 70కి పైగా పరిశోధనా పత్రాల ప్రచురణ, మరియు ఆమె సాధించిన గౌరవాలు, ఆమె అంకితభావం మరియు పట్టుదలకు నిదర్శనాలు. ఆమె జీవన గాథ యువతకు స్ఫూర్తినిస్తుంది మరియు భవిష్యత్ తరాలకు ఒక ఆదర్శంగా నిలుస్తుంది.
.....
ప్రొఫెసర్ మాధవి లతయొక్క కృషికి మనమందరం సెల్యూట్ చేద్దాం!
మహమ్మద్ గౌస్
🌿🌺🌿🌺🌿🌺🌿🌺🌿🌺🌿🌺🌿
No comments:
Post a Comment